معرفی و زمینه موضوع
کود 15-8-15 + TE یک فرمول NPK نسبتاً متعادل با تأکید بیشتر بر نیتروژن و پتاسیم نسبت به فسفر است. این نوع فرمول میتواند برای دورههایی که گیاه به رشد رویشی مناسب، حفظ سطح برگ، فعالیت فتوسنتزی، انتقال مواد فتوسنتزی و رشد و کیفیت محصول نیاز دارد، مورد استفاده قرار گیرد.
نیتروژن مهمترین عنصر برای رشد اندامهای سبز گیاه است و در تشکیل:
کلروفیل
اسیدهای آمینه
پروتئینها
آنزیمها
اسیدهای نوکلئیک
نقش دارد.
وجود 15 درصد نیتروژن در فرمول باعث میشود این کود در دورههایی که گیاه رشد فعال برگ و ساقه دارد، مورد توجه قرار گیرد.
علائم کمبود نیتروژن
زرد شدن برگهای قدیمی
کاهش رشد
کوچک شدن برگ
کاهش رشد ساقه
کاهش سطح سبزینه
کاهش عملکرد
از آنجا که نیتروژن در گیاه متحرک است، علائم کمبود معمولاً ابتدا در برگهای قدیمیتر مشاهده میشود.
نقش فسفر در 15-8-15 + TE
فسفر در این فرمول با نسبت پایینتر از نیتروژن و پتاسیم قرار دارد، اما همچنان نقش مهمی در فیزیولوژی گیاه دارد.
فسفر در:
انتقال انرژی
ATP و ADP
رشد ریشه
تقسیم سلولی
ساخت DNA و RNA
رشد اولیه
تشکیل اندامهای زایشی
نقش دارد.
وجود 8 درصد P₂O₅ باعث میشود این کود نسبت به فرمولهایی مانند فرمول NPK در انتظار تأیید، فسفر بیشتری داشته باشد، اما همچنان در گروه کودهای فسفر بالا قرار نمیگیرد.
نقش پتاسیم محلول در آب
پتاسیم یکی از عناصر کلیدی این فرمول است.
پتاسیم در:
تنظیم آب گیاه
کنترل باز و بسته شدن روزنهها
فعالسازی آنزیمها
انتقال قندها
فتوسنتز
استحکام بافت
رشد میوه
پر شدن دانه
تحمل برخی تنشهای محیطی
نقش دارد.
وجود 15 درصد K₂O محلول در آب باعث میشود فرمول برای دورههایی که گیاه علاوه بر رشد رویشی به پتاسیم کافی برای تنظیم آب و انتقال مواد فتوسنتزی نیاز دارد، مناسب باشد.
نقش روی محلول
روی یکی از مهمترین ریزمغذیهای گیاه است و در:
فعالیت آنزیمها
تنظیم رشد
سنتز پروتئین
رشد جوانهها
تشکیل برخی ترکیبات تنظیمکننده رشد
نقش دارد.
علائم کمبود روی
کوتاه شدن میانگرهها
کوچک شدن برگها
کاهش رشد سرشاخه
کاهش رشد عمومی گیاه
کمبود روی بهخصوص در برخی خاکهای آهکی و دارای pH بالا اهمیت دارد.
کاربرد کود 15-8-15 + TE در باغات
این فرمول میتواند در بسیاری از باغات مورد استفاده قرار گیرد،به دلیل نسبت نسبتاً بالای نیتروژن و پتاسیم، میتواند در دوره رشد فعال و حفظ سطح برگ و توسعه محصول مورد استفاده قرار گیرد.
کاربرد در پسته
در پسته، نیتروژن برای حفظ رشد مناسب برگها و فعالیت فتوسنتزی اهمیت دارد و پتاسیم نیز در تنظیم آب و انتقال مواد فتوسنتزی نقش دارد.
15-8-15 + TE میتواند در برنامه غذایی برای:
رشد رویشی
حفظ سطح برگ
توسعه ریشه
تأمین پتاسیم
تأمین روی در صورت وجود آن در فرمول
استفاده شود.
البته برنامه تغذیه پسته باید بر اساس آزمون خاک، آب و برگ تنظیم شود.
کاربرد در انگور
در تاکستان، پتاسیم نقش مهمی در:
انتقال قند
تنظیم آب
رشد حبه
کیفیت محصول
دارد.
نیتروژن نیز برای رشد برگ و حفظ ظرفیت فتوسنتزی ضروری است.
با این حال، مصرف نیتروژن در اواخر فصل باید با دقت مدیریت شود؛ زیرا نیتروژن بیش از نیاز میتواند رشد رویشی بیش از حد ایجاد کند و روند رسیدگی را تحت تأثیر قرار دهد.
کاربرد در مرکبات
در مرکبات، ترکیب N و K اهمیت زیادی دارد.
نیتروژن به رشد برگ و شاخه کمک میکند و پتاسیم در تنظیم آب، انتقال کربوهیدراتها و رشد و کیفیت میوه نقش دارد.
وجود روی نیز در صورت کمبود میتواند به تکمیل برنامه تغذیه کمک کند.
کاربرد در ذرت
در ذرت، این فرمول میتواند در دورههای رشد فعال برای تأمین:
نیتروژن → رشد برگ و ساقه
فسفر → رشد ریشه و انتقال انرژی
پتاسیم → تنظیم آب و فعالیت آنزیمی
مورد استفاده قرار گیرد.
کاربرد در هندوانه و خربزه
در مراحل ابتدایی رشد، نیتروژن و فسفر برای رشد رویشی و ریشه اهمیت دارند.
با افزایش رشد میوه، پتاسیم اهمیت بیشتری پیدا میکند و در انتقال قندها و کیفیت محصول نقش دارد.
بنابراین 15-8-15 + TE میتواند در دورههای رشد فعال مورد استفاده قرار گیرد؛ اما در مراحل نهایی رشد میوه ممکن است فرمولهای با پتاسیم بالاتر مناسبتر باشند



